Zbiór ziół

Przy zbiorze ziół bardzo ważna jest pora zbioru roślin. Więcej »

 

Category Archives: Bez kategorii

Powierzchnia kory

Powierzchnia kory składa się z pięciu płatów: czołowego, ciemieniowego, potylicznego, skroniowego i wyspy. Każdy z płatów jest podzielony przez system drobniejszych bruzd na zakręty. Jako najważniejsze wymienia się:
– zakręt przedśrodkowy płata czołowego ciągnący się wzdłuż przedniej krawędzi szczeliny poprzecznej jest to okolica ruchowa kory,
– zakręt zaś rolkowy płata ciemieniowego leżący wzdłuż tylnej krawędzi szczeliny poprzecznej i będący polem czuciowym kory,
– zakręty skroniowe poprzeczne, ukryte w głębi bruzdy bocznej, zawierające ośrodek słyszenia,
– część kory wokół bruzdy ostrogoweji wchodzące w skład klinka i zakrętu językowatego zawierają ośrodek wzroku,
– zakręt hipokampa i zakręt obręczy, leżące na przyśrodkowej powierzchni półkul, są częścią układu limbicznego.
Reprezentacja ruchowa i czuciowa ciała w korze mózgowej zachowuje stosunki przestrzenne. Oznacza to, że każda topograficznie wyodrębniona okolica ciała ma swoje odzwierciedlenie na korze oraz że odzwierciedlenia okolic sąsiadujących ze sobą sąsiadują także ze sobą .

Obie półkule mózgowe, mimo symetrii anatomicznej, nie są równocenne. Występuje zjawisko asymetrii czynnościowej, przy czym zazwyczaj lewa jest półkulą dominującą. Przejawia się to między Innymi praworęcznością, zlokalizowaniem w dominującej półkuli ośrodków
głównych nowy oraz nieco odmiennyot przebiegiem analiz zjawisk w polach asocjacyjnych.

Rozne hormony

Przypuszczalnie dla każdego hormonu wydzielanego w przysadce mózgowej istnieje w podwzgórzu oddzielny zespół liberyna statyna. Ich wzajemna równowaga warunkuje odpowiedni poziom uwalnianego w przysadce hormonu. Chemicznie dotąd zidentyfikowano:
– tyreoliberynę (TRH) uwalniającą hormon tyreotropowy,
– gonadoliberynę (ifi / FSHRS) uwalniającą hormon folikulotropowy i hormonluteinizu jacy,
– somatostatynę (SRIF) hamującą uwalnianie hormonu wzrostowego.
Są jednak dane doświadczalne wskazujące, że w układzie neurosekrecyjnym podwzgórza u człowieka wydzielane są jeszcze:
– kortykoliberyna (CRH) uwalniająca hormon adrenokortykotropowy,
– sona to liberyna (GHRH) uwalniająca hormon wzrostowy,
– liberyna hormonu me lano tropowego (MSHRE) uwalniająca ten hormon, zwana też melanoliberyną,
– statyna prolaktyny (PE?) hamująca uwalnianie hormonu prolaktyny.

Jako hormony docelowe wytwarzane są w podwzgórzu hormon antydiuretyczny (ADH) i oksytocyna (oi).
Hormon antydiuretyczny (ADH. zwany też wazopresyną, VP) jest wydzielany stale w pewnych ilościach. Jest on wytwarzany w kompleksie z neurofizyną i dopiero jego odłączenie pod wpływem Ca umożliwia rozwinięcie działalności hormonalnej. Bodźcem powodującym wydzielanie ADH są: wzrost ciśnienia osmotycznego we krwi i w płynie mózgowordzeniowym, zmniejszenie objętości krwi i ciśnienia tętniczego, angiotensyna II, czynniki stresowe, jprostaglandyny. Zmiany ciśnienia osmotycznego są rejestrowane przez osmodetektory jąder nadwzrokowych podwzgórza, a zmiany objętości krwi przez wolumoreoeptory układu krążenia.

Warstwa ziarnista

Warstwy ziarnista zewnętrzna i piramidowa zewnętrzna spełniają funkcje asocjacyjne w korze mózgowej. Za ich pośrednictwem poszczególne zakręty kory tworzą jeden system funkcjonalny. Warstwa ziarnista wewnętrzna jest wyspecjalizowana w odbiorze bodźców z obwodowego układu nerwowego i pozaborowych struktur mózgu. Warstwa komórek . wielokształtnych spełnia funkcję asocjacyjną, zwłaszcza pomiędzy półkulami mózgowymi.
Powyższa budowa kory charakteryzuje tzw. korę nową (neocortex) pokrywającą 95 powierzchni półkul. Pozostałe 5#» na powierzchni dolnej i przyśrodkowej, pokrywa kora dawna i kora stara (paleocortex 1 archicortex). Strukturalnie składa się tylko z warstwy ziarnistej i piramidowej.
Impulsy dośrodkowe dochodzą do kory poprzez promienistosci wzgórza, które są przedłużeniem dróg czuciowych dochodzących do wzgórza. Drogami odśrodkowymi są drogi piramidowe (korowordzeniowa, korowo jądrowa i korowomo stówa). Połączenia wewnątrzkorowe są realizowane przez:

– włókna krótkich dróg kojarzeniowych, które łączą sąsiedni: zakręty kory
– włókna długich dróg kojarzeniowych łączące poszczególne płaty;
– włókna spoidłowe, przebiegające przez spoidło wielkie, które zespalają płaty obu półkul;
– włókna spoidła przedniego łączące węchomózgowie i dolne części płatów skroniowych i potylicznych;
– supresyjne szlaki korowopodkorowokorowe, które przebiegają przez jądra podstawy kresomózgowia i wzgórze; należą do układu regulującego poziom wzbudzenia kory mózgowej .

Uklad limbiczny

W ośrodkowym układzie nerwowym wyróżnia się czynnościowo układ limbiczny i układ siatkowaty.
Układ limbiczny składa się z ciała migdałowatego, przegrody przezroczystej, zakrętu obręczy, hipokampa, wyspy oraz sąsiadujących z nią okolic kory płata skroniowego i zakrętów oczodołowych. Niektórzy do układu limbicznego zaliczają jeszcze inne struktury korowopodkorowe, a także struktury międzymózgowia i
pnia mózgu, co jednak nie wydaje się być funkcjonalnie słuszne.

Zasadniczym zadaniem układu limbicznego jest kontrola czynności podwzgórza i nadanie reakcjom z ośrodków motywacyjnych ładunku emocjonalnego. Układ ten bierze także udział w tworzeniu pamięci świeżej i trwałej oraz w regulacji wzbudzenia neuronów kory mózgowej.
Układ siatkowaty jest położony w pniu mózgu i międzymózgowiu. Jego zasadniczymi składowymi sąs twór siatkowaty, istota szara środkowa (śródmózgowie), miejsce sinawe (rdzeń przedłużony), jądro śródmiąższowe, jądro Darkschewitscha i okolice pokrywy (śródmózgowie). Ponadto do układu siatkowatego zalicza się nieswoisty układ wzgórzowy, zwany także układem, rekrutującym .

Pod względem czynnościowym układ siatkowaty dzieli się na:
– wstępujący, złożony z części pobudzającej i hamującej; jego główną częścią jest układ rekrutujący wzgórza;
– zstępujący, złożony z części pobudzającej i hamującej.
Zadaniem układu wstępującego jest nieswoiste przewodzenie impulsów dośrodkowych (czuciowych), które w ten sposób docierają do różnych ośrodków korowych, a nie tylko do jednego, pobudzanego drogami swoistymi.